غلامرضا جلالى ( گروهى از پژوهشگران )
335
مشاهير مدفون در حرم رضوى ( فارسي )
ارگ شهر محصور شدند . « 1 » حمزه ميرزا براى فرونشاندن شورش به سمت مشهد آمد اما با مقاومت شورشيان و مردم شهر مواجه شد . او مجبور شد كه وارد ارگ شود و سعى كرد با فرستادن نمايندگانى به نزد مردم آنها را وادار به تسليم كند ، اما شورش جدى بود و شاهزاده موفقيتى به دست نياورد . « 2 » در اين حين حسن خان سالار كه تمام خراسان را تحت سيطره خود قرار داده بود بهسوى مشهد آمد . ازسوىديگر يارمحمد خان افغان حاكم هرات ، كه در ظاهر براى كمك به حسن خان آمده بود ، وارد ارگ شد و به حمزه ميرزا پيوست . بعد از چندين ماه درگيرى ، حمزه ميرزا كه در موضع ضعف قرار داشت و از طرفى خبر مرگ محمد شاه قاجار را دريافت كرده بود ، به پيشنهاد يارمحمد خان مشهد را بهسوى هرات ترك كرد و در اطراف آن شهر مستقر شد . او از نيمه محرم تا ربيع الثانى 1265 ه . ق در آنجا باقى ماند . در اين سال سلطان مراد ميرزا حسام السلطنه برادر حمزه ميرزا به انتخاب امير كبير براى فرونشاندن فتنه سالار راهى خراسان شد . حمزه ميرزا نيز از هرات حركت كرد و در جمادى الاول 1265 ه . ق در نيشابور به ديدار حسام السلطنه نايل شد . « 3 » در اين زمان حكومت خراسان به نام سلطان مراد نوشته شد و حمزه ميرزا به تهران احضار گرديد . « 4 » حمزه ميرزا چون به تهران رسيد لقب حشمت الدوله گرفت و حكومت آذربايجان به او واگذار شد . « 5 » او تا سال 1270 ه . ق حاكم آذربايجان بود . به گفته نادر ميرزا
--> ( 1 ) - محمد حسن خان اعتماد السلطنه : پيشين / 948 ؛ محمد تقى خان لسان الملك سپهر : پيشين 2 / 974 ( 2 ) - محمد تقى لسان الملك سپهر : پيشين 2 / 976 ( 3 ) - محمد حسن خان اعتماد السلطنه : پيشين 2 / 977 - 978 ( 4 ) - محمد تقى لسان الملك سپهر : پيشين 2 / 1040 ( 5 ) - محمد حسن خان اعتماد السلطنه : پيشين 2 / 978